Fizika abituriyent testi №1

Linzadan 5 sm masofada joylashgan buyumning to’g’ri, kattalashgan tasviri buyumdan 5 sm masofada hosil bo’ldi. Linzaning optik kuchini toping (dptr).

Vodorod bilan tо'ldirilgаn havo shаrining hajmi 2,5 1, shаrning vodorod bilan birgаlikdаgi оg'irligi 0,03 N ga tеng. Вu shаrning ko'tarish kuchini аniqlаng. ρ_h=1,29 kg/m³.

Qorli tog' cho’qqisidan bola сhanani qo'zg'atib boshlang’ich 6 m/s tezlik berdi. Сhаna tog' asosiga yetganda 26 m/s tezlikka erishdi. Agaг qor bilan chana оrasidаgi ishqalansih hisobga оlinmasа, chana qanday balandlikdan (m) tusha boshlagan?

Chanani tepalikka tortib chiqishda 18 s da 990 J ish bajarilgan. Bunda qanday quvvatga erishilgan (W)?

Qo’zg’almas blokka massalari m₁ va m₂ bo’lgan ikkita yuk vaznsiz ip yordamida osilgan. Yuklar qo’yib yuborilsa, sistemaning og’irlik markazi qanday tezlanish bilan harakatlanadi (m/s²)?

A)

B)

C)

D)

Mashina o’z tezligini har 3 s da 9 m/s ga oshiradi. U o’z tezligini 6 m/s dan 12 m/s gacha oshirguncha qancha yo’l (m) yuradi?

Agar molekulasining o‘rtacha kvadratik tezligi 100 m/s, uning zichligi esa 1,35 kg/m³ bo‘lsa, molekulalarning bosimi qanday bo‘ladi (kPa)?

Rasmda ko’rsatilgan elastik metal sim yuqori uchidagi sharchaning massasi 2 kg. Sharcha 8 N kuch yordamida muvozanat vaziyatidan 20 sm og’dirib garmonik tebratilganda sistemaning tebranish davrini toping.

Mazmuniga mos ravishda nuqtalar o`rnini to`ldiring. Agar qattiq jismning istalgan nuqtasiga biriktirilgan to‘g‘ri chiziq harakat davomida o‘zining dastlabki holatiga parallel bo‘lib qolsa, bunday harakatga … deb ataladi.

Massasi т=12,5 kg bо'lgаn jismgа t=10 s dаvоmidа F=8 N kuch uzluksiz ta'sir qiladi. Вundа uning kinеtik еnеrgiуasi Е nесhа joulga yetadi?

Arava g’ildiraklarining yerga ishqalanish kuchini qanday yo’l bilan kamaytirish mumkin?

A nuqtadan harakatlana boshlagan m massali jismga B nuqtadan o’tayotgan momentda, unga tasir qilayotgan natijaviy kuchni toping. Ishqalanishni hisobga olmang. Erkin tushish tezlanishi g ga teng.

Bikrliklari k₁=1 kN/m va  k₁=3 kN/m  bo’lgan ikki prujina parallel biriktirilgan. Shu tizimning absolyut deformatsiyasi x=5 sm bo’lgan holdagi potensial energiyasini (J) aniqlang.

Jism 15 s davomida 5 m/s tezlik bilan, 10 s davomida 8 m/s tezlik bilan va 6 s davomida 20 m/s tezlik bilan harakatlandi. Jismning o’rtacha harakat tezligi qanday?

Real gazlar uchun Van-der-Vaals tenglamasi to’g’ri yozilgan qatorni ko’rsating.

A)B)C)

60 kg massali odam bir kunda 2500 kaloriya yegulik istemol qiladi. Barcha yegulik issiqlikka aylanadi deb hisoblab, odamning harorati qanchaga ortishini hisoblang. 1 kal=4,2 J. Odam tanasi uchun solishtirma issiqlik sig’imi 830 kal/kg^.C^o.

Massalari 250 kg dan bo’lgan 3 ta qayiq 5 m/s tezlik bilan bir tomonga bir-birining ketidan suzib ketmoqda. Ikkinchi qayiqdan bir vaqtning o’zida birinchi (oldindagi) va uchinchi (orqadagi) qayiqlar tomon 20 kg massali yuklar uloqtirildi. Yuklarning o’rtadagi qayiqqa nisbatan tezligi 2 m/s. Qayiqlarning yuklar uloqtirilgandan kiyingi tezliklarini toping (m/s).

5 m/s tezlik bilan harakatlanayotgan 7500 kg massali yuk avtomobili sharqqa tomon harakatlanmoqda. Massasi 1500 kg bo’lgan yengil avtomobil 20 m/s tezlik bilan shimoliy g’arb tomonga, yuk avtomobili harakat yo’nalishiga nisbatan 30⁰ burchak ostida qarama- qarshi tomondan yaqinlashib keldi va u bilan noelastik to’qnashdi. To’qnashuvdan so’ng ular qanday tezlik bilan harakatlanadi?

FIK i 30 % bo’lgan domkrat buragichining uzunligi 40 sm va u har aylanganda uning prujinasi 5 mm ko’tariladi. F_w=2,7 kN og’irlikdagi yukni ko’tarishi uchun uning yelkasi uchidan qanday gorizontal kuch bilan burash kerak?

Qattiq jismlarda bo’ylama to’lqin tarqalish tezligini hisoblovchi formulani ko’rsating. ρ - zichlik, Е – muhit uchun Yung moduli, G – siljish moduli.

Sulfat kislotaning suvdagi eritmasidan 3×10²³ ta elektron o’tganda ajralib chiqqan kislorod massasini (g) aniqlang . Kislorodning molyar massasi 32 g/mol, valentligi 2 ga teng.

Rasmda ko’rsatilgan kabi gorizontal otilgan jismning gorizontal yo’nalishdagi uchish uzoqligini toping.

1 gramm ideal gazning 27⁰C haroratdagi o’rtacha kinetek energiyasini toping.

Zilzila bo’lgan vaqtda yer qimirlashini ko’p hollarda ketma ket ikki marta sezamiz. Bunga sabab nima?

Rasmda tasvirlangan idishga suv solingan. Idishning yon tomonida, asosidan h₁=10 sm va h₂=25 sm balandlikdagi teshiklardan suv chiqib, idish asosidan bir xil masofaga borib tushishi uchun syuqlik ustunining balandligi h qanday bo`lishi kerak?

Rasmda tasvirlangan to’pponchadan 15 g massali o’q uzilganda, o’q ipga osilgan 3 kg massali yog’ochga kirib qolib, uni 10 sm balandlikkacha ko’tarishi uchun o’qning tezligi v qanday bo’lishi kerak?

Ikkita bir xil sharlarning massa markazlari orasidagi masofa 20 m. Ularning massalari mos ravishda m1=5 kg m2=8 kg. Sharlarning tortishish kuchi F aniqlansin (pN). Gravitatsiya doimiysi G=6,67^.10^-11 N^.m²/kg².

Jism r=20 sm radiusli aylana bo’ylab 4 rad/s² burchak tezlanish bilan harakatlanmoqda. Jismning tangensial tezlanishini toping (m/s²).

Orasidagi masofa 1,6 m bo‘lgan qo‘sh (ikki) simli o‘zgarmas elektr toki uzatish liniyasi simlarining har bir metr uzunligiga to‘g‘ri keluvchi o‘zaro ta’sir kuchini toping. O‘tkazgichlardan o‘tayotgan tok kuchining qiymatini 40 A ga teng deb oling (mN).

Gorizontal tekislikda 5 kg massali jismga kuch tasir qilib, tezlanish bilan harakatlanmoqda. Kuchning gorizontal va vertikal tashkil etuvchilari mos holda, F_x=20 N va F_y=30 N bo’lsa, jismning tezlanishini toping.