On tili va adabiyot attestatsiya №11

InfoMaster

Iyul 12, 2022

398 Ko'rishlar 2 izohlar

SaqlashSaqlanganOlib tashlandi 1

OMAD YOR BO'LSIN!

On tili va adabiyot fanidan attestatsiya savollari №11

DIQQAT! Endi siz o'z bilmingizni sinab ko'rish bilan birga sertifikatga ham ega bo'lishingiz mumkin.

Sertifikat olish uchun barcha ma'lumotlarni to'g'ri kiriting!

e-mail manzilini to'g'ri kriting, barcha ma'lumotlar sizga yuboriladi.
Testda 76% va undan yuqori natija oling va sertifikatni yuklab oling.

1 / 40

1. “…… bu yog’ida to’qson besh, bu yog’ida to’qson besh o’n kam ikki yuz kokili bor, bir yog’ini tilla suviga botirgan, bir yog’ini kumush suviga botirgan, tong shamolida qotirgan. Jamoli chillaning qoriday tingjirab, yaltirab o’tirgan”. Ushbu parchada xalq dostonlaridagi qaysi qahramonning husn-u jamoli ta’riflangan?

A) Zulxumorning

B) Gulanorning

C) Barchinoyning

D) Xolbekaning

2 / 40

2. Ergash gap qismida qo‘shimcha qo‘shilishi ta’sirida tovush tushishi yuz bergan va shunday yozilgan so‘z qatnashgan to‘ldiruvchi ergash gapli qo‘shma gapni toping.

A) Hayotingda kim uchundir foydali inson bo‘lsang, mana shu sening eng katta yutug‘ingdir.

B) Hulkar ularni tanirdi, shuning uchun ularga yordamlashdi.

C) Shunisi ma’lumki, mening kasb tanlashimga otam sababchi bo‘lgan.

D) Shuni bilki, qiynalib erishgan narsalaringning qadri baland bo‘ladi.

3 / 40

3. Quyidagi hajviy yo`nalishda yozilgan asarlardan qaysi biri janri bo`yicha boshqalardan farq qiladi?

A) “O`n ikki stul”

B) “Adabiyot muallimi”

C) “Oltin buzoqcha”

D) “Yelvizak”

4 / 40

4. Quyidagi vazifadosh ko`makchilardan nechtasi ot turkumidan hosil bo`lgan?

Ost, tomon, oldin, yon, ust, orqa, so`ng, atab.

A) 5 tasi

B) 4 tasi

C) 2 tasi

D) 3 tasi

5 / 40

5. Tuproq to’shagida yotgan ko’p ko’rdim, Qaro yer bag’riga botgan ko’p ko’rdim. Ushbu gapdagi qo’shimchalar haqida berilgan to’g’ri ma’lumotni aniqlang.

A) Ushbu gapda shakl yasovchi qo’shimcha ta’sirida so’z imlosida bir unlining tushib qolishi kuzatiladi

B) Ot yasovchi qo’shimcha ta’sirida tovush o’zgarishi bilan yozilgan so’z qatnashgan

C) Egalik qo’shimchasi faqat bitta so’z tarkibida qatnashgan

D) Faqat bitta so’z tarkibida ikkita munosabat shakli qo’shimchasi qatnashgan

6 / 40

6. O`g`il bu xil suhbatni xushlamasligini bildirib, nigohini pastga olarkan, javobini juda qisqa qildi va bir muddatdan so`ng boshini ko`tarib, otasining holatidan dong qotdi. Cholning jag`i osilgan ko`zlari baqraygan, musichani haydamoqqa ko`tarilgan o`ng qo`li havoda muallaq qolgan. Bamisoli haykal, hatto kiprik qoqmasdi Parchadagi fonetik hodisalar miqdori?

A) 4

B) 3

C) 6

D) 5

7 / 40

7. Qaysi gapda o’zaro sinonim so’zlar qo’llanmagan?

A) Yaxshi kayfiyat charchoqni yo’q qiladi, toliqishni ham yo’q iladi..

B) Bog’-rog’larning husn-tarovati shahrimizga ko’rk bag’ishlaydi

C) Bu mo’ysafid Hotamtoy emas, Valiy emas, keksa, nuroniy

D) Asror uning qalbida katta dard, alam borligini sezgan edi.

8 / 40

8. Kitob Xalqaro kenglik Stansiyasi dunyodagi 5 ta yirik rasadxonalardan biridir. AQSHda ikkita, Yaponiya va Italiyada bittadan ana shunday obyekt allaqachon muzeyga aylantirilgan. Kitobdagi bu maskanda esa asteroidlar himoyasi dasturi hamda kosmik ekologiya doirasida izlanishlar olib borilmoqda. Stansiyaga kuniga yuzdan ortiq mahalliy va xorijiy say yohlar tashrif buyuradilar. Astronomik tadqiqotlarni o‘rganishga qiziqqan yoshlar uchun hududda koinotga sayohat qilish va yulduzlarni kuzatishga moslash tirilgan pavilyon ham qurilgan. („kitobsayyoh.uz“ dan) Berilgan matnda ajratib ko`rsatilgan so`zlarning nechtasining oxirgi bo`g`ini urg`uli bo`g`in hisoblanadi?

A) 4 tasi

B) 6 tasi

C) 7 tasi

D) 5 tasi

9 / 40

9. To`rtlikdagi urg`u olmaydigan qo`shimchalar miqdori? Xormisan yo gulmisan, Tojdormisan yo qulmisan, Chug‘zmisan, bulbulmisan, Nolon o‘zing, xushxon o‘zing…

A) 12 ta

B) 13 ta

C) 10 ta

D) 9 ta

10 / 40

10. 1) hojib (eshik og‘asi), 2) payg‘om (xabar), 3) degrez (cho‘yandan qozon quyuvchi), 4) yorg‘ichoq (donni maydalash uchun ishlatilgan tosh asbob) 5) bog‘ot (bog‘lar, bog‘li joylar), 6) gisu (soch). Yuqorida keltirilganlardan qaysilari tarixiy so’z hisoblanadi?

A) 1, 3, 4

B) 2, 5, 6

C) 1, 2, 3, 4, 6

D) 1, 3, 5, 6

11 / 40

11. Bu qadar past bino deb o’ylamagan edim. Gapda qo’llangan sifat turkumiga mansub so’z haqidagi to’g’ri mulohazani belgilang.

A) asliy, soda tub sifat, ozaytirma darajada

B) nisbiy, sodda yasama, oddiy daraja

C) nisbiy, sodda tub sifat, ozaytirma darajada

D) asliy, sodda tub sifat, oddiy darajada

12 / 40

12. Vazifasi jihatdan bir turga mansub bo’lmagan qo’shimcha ketma-ket qo’shilgan so’zni aniqlang.

A) atama

B) sinfimdan

C) chidamli

D) uyqusirab

13 / 40

13. “Buvim mening bolaligimni turli ertak va qo`shiqlar bilan bezagan. U meni turli davralarga, to`y hashamlarga o`zi bilan birga olib borardi ” Ushbu xotiralar qaysi adib hayotidan?

A) Hamid Olimjon

B) Xudoyberdi To’xtaboyev

C) Abdulla Avloniy

D) Chingiz Aytmatov

14 / 40

14. Qish oqshomi derazamga urilar kumush. Ma`no ko’chish turini aniqlang.

A) metonimiya

B) metafora

C) vazifadoshlik

D) sinekdoxa

15 / 40

15. “Yiqilgan polvon alamini kulib yengadi” Ushbu jumla qaysi asardan?

A) “Yulduzlar mangu yonadi”

B) “Kecha va Kunduz”

C) “Yulduzli tunlar”

D) “Dunyoning ishlari”

16 / 40

16. Hujjatli qissa yozgan adib haqida qaysi qatorda ma`lumot berilgan?

A) Romani 24 tilga tarjima qilinib, Janni Rodari tahsiniga sazovor bo’lgan

B) Ilk asari “Studentlar” nomi bilan nashr etilgan

C) Urush yillarida “Shodligim”, “Tabassum” nomli kitoblari nashr etilgan.

D) Mustaqillik yillarida “Adolat manzili” nomli romanini yozgan

17 / 40

17. “…jurnalist do`stim bor. Juda dilkash yigit. Faqat doim shoshib yuradi ” ushbu tarif “Dunyoning ishlari” qissasidan qaysi hikoyadan olingan?

A) “Kaltakesakning dumi”

B) “Pistachi”

C) “Oy quyoshdan nur oladi”

D) “Havas”

18 / 40

18. Qaysi gapda yasalish asosi yasama sifat bo’lgan ot ishtirok etgan?

A) U qisiq ko’zlari bilan dengiz ufqiga boqar ekan, shodligini yashirolmay toqatsizlanayotgan bolaning holatini ham sezib turardi.

B) Garchi bu ishga o’ta sezgirlik bilan yondashgan bo’lsa ham, natijasidan biroz cho’chib turardi.

C) Bo’ron tinimsiz guvullab turganida yonginadagi arava tagidan o’tib, Zavrak bilan Zulfiqor emaklab kirib kelishdi.

D) Eshkakchilar ham ajblanib, bola ko’rsatgan tomonga qarashdi.

19 / 40

19. Qaysi qatorda sinonim so’zlar xato berilgan?

A) xor-zor

B) nasim-yel

C) et-go’sht

D) dastur-reja

20 / 40

20. U nimadir: hammada bor, biroq hech kim yodga olmaydi? Ushbu gapdagi olmoshlar va ularning ma`no turini aniqlang.

A) 4 ta: ko’rsatish, gumon, belgilash, bo’lishsizlik

B) 4 ta: kishilik, so’roq, belgilash va bo’lishsizlik olmoshlari

C) 3 ta: kishilik, gumon, bo’lishsizlik

D) 4 ta: ko’rsatish va so’roq olmoshlari

21 / 40

21. O’sha kuni bu gapni eshitgan ukam toza asabiylashdi. Ushbu gapda ismlar guruhiga mansub so’zlar nechta?

A) 5 ta

B) 3 ta

C) 4 ta

D) 6 ta

22 / 40

22. Yig’loqi bolani kaltaklab o’zgartrib bo’lar ekanmi? Berilgan gapda so’z yasovchilar qaysi turkumdagi so’zlarga qo’shilgan?

A) fe`l, ot, sifat, olmosh

B) fe`l, ot, sifat

C) olmosh, ot, fe`l

D) fe`l, ot

23 / 40

23. Qaysi qatordagi barcha so’zlar to’g’ri yozilgan?

A) hasharot, naqarot, talafot, imtixon

B) fojia, xohlamoq, tarozi, shukur

C) tatbiq, tadqiq, krepdeshin, keldiku

D) shukr, ozmuncha, biroz,ma`sul, yashang-e

24 / 40

24. Kimyogar ba`zi ismlar haqida suhbatlashgandan keyin uning zehniga, ma`lumotining kengligiga taajjublanganini yashirmadi. Ushbu gapda nechta ism turlangan?

A) 9 ta

B) 7 ta

C) 6 ta

D) 8 ta

25 / 40

25. Quyida keltirilgan fe`llarning qaysilari majhul nisbatda? 1) cho’zildi; 2) qayrildi; 3) maqtandi; 4)qoqildi; 5) berildi; 6) gavdalandi; 7) tashlandi; 8) huvillagan.

A) 2,5,6,7

B) 1,2,4,5,7

C) 3,4,6.8

D) 1,5,7

26 / 40

26. Uning hikoyalari chiqqan jurnallar, gazetalar qo`lma -qo`l bo`lib ketardi. Romanlarini o`qish uchun navbat kutib turganlarning sanog`iga yetib bo`lmasdi. Chunki adib inson ruhining sirli va nozik jihatlarini chuqur ta`sirli va haqqoniy aks ettirardi. Ushbu tarif kim haqida ?

A) Xudoyberdi To`xtaboyev

B) Abdulla Qahhor

C) Abdulla Qodiriy

D) Ernest Seton Tompson

27 / 40

27. “Turon” nomli jamiyat ochgan va shu jamiyat qoshida shu nomli teatr tashkil qilgan shoir kim?

A) Avloniy

B) Mirmuhsin

C) Hamza

D) Oybek

28 / 40

28. Qaysi gapda paronimlarni qo’llash bilan bog’liq xatolik uchraydi?

A) O’choqdagi lahja cho’g’ hali sovimagan.

B) Esi past odamning dimog’I baland bo’ladi.

C) Toshbaqa guldan-gulga qo’nib yurgan kapalakka g’ashi keldi.

D) Posbon uxlagach, Mirzo Ulug’bekni Ko’ksaroy tagidagi lahmdan olib chiqmoqchi edi

29 / 40

29. Bu romanda insonning hayotdagi o`rni undan talab etiladigan fidoiylik, halollik, vijdonlilik, adolatparvarlik, xususuiyatlari to`g`risida keng mushohada yuritiladi. Qaysi asar to`g`risida ?

A) “Hellados”

B) “O`zbekiston” qasidasi

C) “Abadiyat qonuni”

D) “Zulmat ichra nur”

30 / 40

30. Aytishlaricha, Iskandar taxtga o’tirgach, jahonda u tasarruf qilmagan joy qolmadi. Dunyoning barcha shohlari uning qulllug;ini ado etishni o’zlariga sharaf deb bildilar. Yetti iqlim dur-u javohirlari uning xazinasi sari oqib keldi. Yurti obod, xalqi farovon bo’ldi. Dunyoning jami oqil-u donishmandlarini jam etdiki, barcha ilm-u ma`rifat sirlari u uchun ayon bo’ldi. Shunday jahongir shoh ajal oldida ojiz qolib vasiyat qiladi: “ Meni ko’mish uchun qabristonga olib borayotganda tobutdan bir qo’limni tashqariga chiqarib qo’ying, toki unga boqqan kishilar yeti iqlimni olgan, yeti falak mushkulini hal qilgan qudratli hukmdor oxir oqibat bu dunyoni tark etib, quruq qo’l bilan u dunyoga ketayotganini ko’rsinlar. So’nggi yo’lga ketar ekanman, istaymanki, menday jahongirning dunyodan quruq qo’l bilan ketayotgani mol-dunyo to’plashga ruju qo’ygan odamlar uchun ibrat bo’lsin”. Iskandardek qudratli shohning mol-u mulki o’ziga vafo qilmadi, ammo uning adli, ilm-u urfoni tillarda doston bo’lib qoldi, zero insonning umri davomida to’plagan mol-u dunyosi bebaqodir. Undan faqat ezgu amallargina yodgor bo’lib qoladi.

Qaysi javobda quyidagi gap matn mazmuniga mos ravishda to’g’ri davom ettirilgan? Shoh Iskandar…

A) O’z xazinalari, boyliklari bilan birga ko’mishlarini vasiyat qilibdi.

B) Bitmas xazina, ko’p boylik o’z hayotining asosiy mazmuni ekanligini tushunibdi.

C) Umrining so’ngida dunyoning ko’plab xalqlarini o’ziga tobe qilganidan g’ururlanibdi.

D) Umrining so’ngida bu dunyoning o’tkinchi , bevafo ekanligini anglab yetibdi.

31 / 40

31. Qo’shimcha qo’shilishi bilan asosida tovush almashishi bo’ladigan so’zlar qatorini toping.

A) o’rin, gurs

B) qayir, qalb

C) tara, sovi

D) past, terak

32 / 40

32. Quyidagi ruboiyda qo’llangan she`riy san`atni toping. Ko’z birla qoshing yaxshi, qabog’ing yaxshi, Yuz birla so’zing yaxshi, dudog’ing yaxshi. Eng birla menging yaxshi, saqog’ing yaxshi, Bir- bir ne deyin, boshdin ayog’ing yaxshi.

A) irsoli masal

B) tanosub

C) tajnis

D) talmeh

33 / 40

33. Yasalish asosi yasama so’z bo’lgan faoliyat- jarayon otini belgilang.

A) ustachilik

B) terimchi

C) ezmalik

D) ko’rik

34 / 40

34. T va d tovushlarining birlashtiruvchi belgilarini toping. 1) til oldi; 2) portlovchi; 3) jarangsiz; 4) sirg’aluvchi; 5) jarangli.

A) 1,3,4,5

B) 2.3

C) 1,2,3

D) 1.2

35 / 40

35. Men ketgan so’ng uydan chiqib o’tirma, Do’st yig’latib, dushmanimni kuldirma. Berilgan qo’shmisrada qaysi kelishik shakllari ham belgili, ham belgisiz qo’llangan?

A) chiqish va tushum

B) chiqish

C) tushum

D) qaratqich

36 / 40

36. Qaysi javobda tushum kelishigining ikki o’rinda belgili qo’llanishi uchraydi?

A) Quyosh yuzing ko’rib yerga yiqildi, Adoqing tufroqini surma qildi.

B) Jonim chiqadir dard ila, jononima ayting, Men xasta gado holini sultonima ayting.

C) Ko’rgali husningni zor-u mubtalo bo’ldim sanga, Ne balolig’ kun edikim, oshno bo’ldim sanga.

D) Lozim siza har tilni biluv ona tilidek, Bilmakka oni g’ayrat eting, foida kondir.

37 / 40

37. Aytishlaricha, Iskandar taxtga o’tirgach, jahonda u tasarruf qilmagan joy qolmadi. Dunyoning barcha shohlari uning qulllug;ini ado etishni o’zlariga sharaf deb bildilar. Yetti iqlim dur-u javohirlari uning xazinasi sari oqib keldi. Yurti obod, xalqi farovon bo’ldi. Dunyoning jami oqil-u donishmandlarini jam etdiki, barcha ilm-u ma`rifat sirlari u uchun ayon bo’ldi. Shunday jahongir shoh ajal oldida ojiz qolib vasiyat qiladi: “ Meni ko’mish uchun qabristonga olib borayotganda tobutdan bir qo’limni tashqariga chiqarib qo’ying, toki unga boqqan kishilar yeti iqlimni olgan, yeti falak mushkulini hal qilgan qudratli hukmdor oxir oqibat bu dunyoni tark etib, quruq qo’l bilan u dunyoga ketayotganini ko’rsinlar. So’nggi yo’lga ketar ekanman, istaymanki, menday jahongirning dunyodan quruq qo’l bilan ketayotgani mol-dunyo to’plashga ruju qo’ygan odamlar uchun ibrat bo’lsin”. Iskandardek qudratli shohning mol-u mulki o’ziga vafo qilmadi, ammo uning adli, ilm-u urfoni tillarda doston bo’lib qoldi, zero insonning umri davomida to’plagan mol-u dunyosi bebaqodir. Undan faqat ezgu amallargina yodgor bo’lib qoladi.

Matndagi tagiga chizib ko’rsatilgan so’zlardan birortasining ham ma`nosiga mos kelmaydigan izohni aniqlang.

A) Koinot, olam, falak, osmon

B) Egalik qilmagan, ixtiyoriga oolmagan, xo’jayinlik qilmagan.

C) Faxr, iftixor, faxrlanishga arziydigan narsa

D) Obod, yashnagan, baxtiyor

38 / 40

38. Qaysi gapda o’z paronimi bilan turli turkumga mansub bo’la oladigan so’z qatnashgan?

A) Shoh bolasida yurt va sipoh, darvesh bolasiga masjid-u xonaqoh kerak.

B) Xira ko’zlar bilan suratga boqdi, U hamon o’shanday, so’zlamas hamon.

C) Xalq ganjin yulmoqqa cho’zilgan qo’lga Biz alvon guldasta tutibmiz faqat.

D) Zaruriy muolajalar qilingandan keyin bemorning sog’ligi xiyla yaxshilandi.

39 / 40

39. Har ikkala qismi ham yasama so’zdan iborat juft sifatlarni toping. 1) ilmiy-ommabop; 2) aqlli-hushli; 3) uyma-uy; 4) meva-chevali; 5) qishin-yozin.

A) 1.2

B) 2,4,5

C) 1,2,5

D) 1,3,5

40 / 40

40. Qaysi asar inson hayotida muhim o`rin tutadigan aql, ilm -ziyo, insof va adolat, yaxshi xulq, va muomala madaniyati, din etiqod davlatni idora qilish xalqlar va elatlarning ahil do`stona munosabatda bo`lishlari haqida mulohaza yuritiladi?

A) Alisher Navoiyning “Mahbub ul qulub”

B) Avaz O`tar “Saodat ul- iqbol”

C) Sadiy Sheroziy “Bo`ston”

D) Abay “Nasihatlar”i

Baholash mezoni

- 75 foiz va undan yuqori ko’rsatgichga ega bo’lsa - “Attestatsiyadan o’tdi, oliy malaka toifasi (bosh o’qituvchi lavozimi) saqlansin”;

- 75 foizdan past ko’rsatgichga ega bo’lsa - “Attestatsiyadan o’tmadi, birinchi malaka toifasi (yetakchi o’qituvchi lavozimi)ga tushirilsin”;

- 75 foiz va undan yuqori ko’rsatgichga ega bo’lsa - “Attestatsiyadan o’tdi, oliy malaka toifasi (bosh o’qituvchi lavozimi) berilsin”;

- 74 foizdan 65 foizgacha ko’rsatgichga ega bo’lsa - “Attestatsiyadan o’tdi, birinchi malaka toifasi (yetakchi o’qituvchi lavozimi) saqlansin”;

- 65 foizdan kam ko’rsatgichga ega bo’lsa - “Attestatsiyadan o’tmadi, ikkinchi malaka toifasi (katta o’qituvchi lavozimi)ga tushirilsin”

- 64 foizdan 60 foizgacha ko’rsatgichga ega bo’lsa - “Attestatsiyadan o’tdi, ikkinchi malaka toifasi (katta o’qituvchi lavozimi) saqlansin”;

- 60 foizdan kam ko’rsatgichga ega bo’lsa - “Attestatsiyadan o’tmadi, mutaxassis (oliy yoki o’rta maxsus, kasb-hunar ma'lumotli o’qituvchi) lavozimiga tushirilsin”