Fizika abituriyent testi №1

Hajmi 85 l bo`lgan vannada 80<sup>0</sup> li suv bor. Uning temperaturasini 30<sup>0</sup> ga tushirish uchun qancha, massa -20<sup>0</sup> C li muz solish kerak (g). Suvning solishtirma issiqlik sig`imi 4,2 kJ/(kg*K ); muzning solishtirma issiqlik sig`imi 2,1 kJ/(kg*K ); muzning solishtirma erish issiqligi 336 kJ/kg.

Real gazlar uchun Van-der-Vaals tenglamasi to’g’ri yozilgan qatorni ko’rsating.

A)B)C)

Rasmda elektronlarning atomdagi turli o’tishlari berilgan. Qaysi o’tish eng katta to’lqin uzunlikli foton nurlanishiga mos keladi?

Rasmdagi malumotlarga ko’ra -5,0 µC zaryadga tasir etuvchi natijaviy kuchni toping.

Bikrligi 100 N/m, yukining massasi 10 g bo‘lgan prujinali mayatnikning tebranishlar chastotasi qanday (Hz)?

Bikrliklari teng bo’lgan 3 ta prujinalarga rasmda ko’rsatilganidek ikki xil holatda 1 kg va 9 kg massali yuklar osilgan. Yuklarning tebranish davrlari nisbati T₁/T₂ ni hisoblang.

Vertikal yuqoriga 30 m/s tezlik bilan otilgan jismning 4 s dagi ko’chishini toping.

Uchta o’tkazgich rasmdagidek joylashgan va ulardan ko’rsatilgan yo’nalishlarda tok oqmoqda. C o’tkazgichning uzunligi 25 sm bo’lsa, unga boshqa o’tkazgichlar tomonidan tasir etuvchi natijaviy kuchni toping (mN).

Arqonga 250 N kuch bilan tasir qilib, qo’zg’almas blok yordamida massasi 24.5 kg bo’lgan qumli chelak 10 m balandlikka ko’taradi. Qurilmaning foydali ish koeffitsiyenti ni hisoblang?

Vertikal o’rnatilgan naysimon idishcha ustunining balandligi 2 sm bo’lgan yog’ (ρ=800 kg/m³) balandligi 8 sm bo’lgan suv ustiga quyilgan. Suyuqliklarning idish tubiga beradigan umumiy bosimini hisoblang.

Rasmda ko’rsatilgan kabi gorizontal otilgan jismning gorizontal yo’nalishdagi uchish uzoqligini toping.

Rasmdagi truba orqali suyuqlik harakatlanmoqda. Trubaning R₁=6 sm qismidagi suyuqlik tezligi v₁=2 m/s bo’lsa, R₂=2 sm qismdagi suyuqlik tezligini toping (m/s).

Jism yo’lning birinchi yarmini t₁=2 s, ikkinchi yarmini esa t₂=8 s da bosib o’tdi. Agar bosib o’tilgan yo’lning hammasi S = 20 m bo’lsa, harakatning o’rtacha tezligi topilsin (m/s).

Asosining tomonlari 1 m x 0,8 m va balandligi 0,5 m bo’lgan 60 kg massali parallelepiped shaklidagi jism suv sirtida suzib yuribdi. Uning suv ostidagi qismining balandligini toping.

Elektr zanjir qarshiligi 20 Ω bo’lgan rezistor, EYKi 22 V va ichki qarshiligi 2 Ω bo’lgan manbalardan tashkil topgan. Rezistorda kuchlanish (V) tushishi nimaga teng?

Gorizontal joylashgan quvurning keng qismida suvning oqish tezligi 2 m/s. Agar quvurning keng va tor qismlaridagi statik bosimlar farqi 6 kPa bo‘lsa, quvurning tor qismida suvning tezligi aniqlansin.

Boshlang'ich tezligi nolga teng bo'lgan harakatning uchinchi va to’rtinchi sekundlari oralig’ida 8,0 m yo'l o'tgan. Jismning tezlanishi va o'n birinchi sekund boshidan o'n to'rtinchi sekund oxirigacha o'tgan yo'li topilsin.

Rasmda ko’rsatilgan m=20 kg massali L uzunlikdagi stergen va uning ustiga qo’yilgan M=40 kg massali brusok ikkita tayanchlarda muvozanatda turgan bo’lsa, chap tayanchning reaksiya kuchi F1 ni toping(N).

A nuqtadan harakatlana boshlagan m massali jismga B nuqtadan o’tayotgan momentda, unga tasir qilayotgan natijaviy kuchni toping. Ishqalanishni hisobga olmang. Erkin tushish tezlanishi g ga teng.

O’zgaruvchan tok zanjiriga kondensator, g’altak va aktiv qarshiliklar (navbati bilan, R₁, R₂, R₃ ketma-ket ulangan hol uchun konturdagi tok kuchi amplitudasining unga qo’yilgan tashqi kuchlanish chastotasiga bog’lanish grafigi keltirilgan. Grafikda aktiv qarshiliklar qaysi birida eng kichik?

Rasimdagi prujinalar bikrligi 20 N/m va markazdagi yukning massasi 0,1 kg bo’lsa, sistemaning gorizontal silliq sirtdagi tebranish davrini toping.

60 kg massali odam bir kunda 2500 kaloriya yegulik istemol qiladi. Barcha yegulik issiqlikka aylanadi deb hisoblab, odamning harorati qanchaga ortishini hisoblang. 1 kal=4,2 J. Odam tanasi uchun solishtirma issiqlik sig’imi 830 kal/kg^.C^o.

5 m/s tezlik bilan harakatlanayotgan 7500 kg massali yuk avtomobili sharqqa tomon harakatlanmoqda. Massasi 1500 kg bo’lgan yengil avtomobil 20 m/s tezlik bilan shimoliy g’arb tomonga, yuk avtomobili harakat yo’nalishiga nisbatan 30⁰ burchak ostida qarama- qarshi tomondan yaqinlashib keldi va u bilan noelastik to’qnashdi. To’qnashuvdan so’ng ular qanday tezlik bilan harakatlanadi?

Quyida keltirilgan grafiklardan qaysi biri elektrolitlar solishtirma elektr qarshiligining temperaturaga bog’liqligini to’g’ri ifodalaydi?

FIK i 30 % bo’lgan domkrat buragichining uzunligi 40 sm va u har aylanganda uning prujinasi 5 mm ko’tariladi. F_w=2,7 kN og’irlikdagi yukni ko’tarishi uchun uning yelkasi uchidan qanday gorizontal kuch bilan burash kerak?

Vodorod bilan tо'ldirilgаn havo shаrining hajmi 2,5 1, shаrning vodorod bilan birgаlikdаgi оg'irligi 0,03 N ga tеng. Вu shаrning ko'tarish kuchini аniqlаng. ρ_h=1,29 kg/m³.

Massalari 250 kg dan bo’lgan 3 ta qayiq 5 m/s tezlik bilan bir tomonga bir-birining ketidan suzib ketmoqda. Ikkinchi qayiqdan bir vaqtning o’zida birinchi (oldindagi) va uchinchi (orqadagi) qayiqlar tomon 20 kg massali yuklar uloqtirildi. Yuklarning o’rtadagi qayiqqa nisbatan tezligi 2 m/s. Qayiqlarning yuklar uloqtirilgandan kiyingi tezliklarini toping (m/s).

Xatirchi DAN posti yonidan katta v tezlik bilan avtomobil o'tdi. U post bilan tenglashganda DAN inspektori motosiklda uni quva boshladi. Motosiklning harakatini tekis tezlanuvchan deb hisoblab, motosiklning avtomobilni quvib yetgan paytdagi tezligini aniqlang.

Ichki yonuv dvegatelining ishlash jarayonida qaysi taktda klapanlar yopiq bo’ladi?