9-sinf Fizika olimpiada №3

1. Granata 45 m balandlikda tezligi 0 ga teng bo’lgan vaziyatda teng ikki qismga bo’linib portladi. Bunda birinchi qism 200 g massaga ega bo’lib, portlashdan so’ng yuqoriga tik ravishda ko’tarilib, 9 s dan (portlashdan so’ng) so’ng yerga tushdi. Granataning portlashdan oldingi ichki energiyasi to’liq mexanik energiyaga aylanadi deb olib, granataning dastlabki “ichki+mexanik” energiyasini (J)toping. ? = 10 ?/?^2

2. Idishdagi suvda yarmi suvga botgan holda shar suzmoqda. Agar bu idish og’irlik kuchi yerdagidan 2 marta katta bo’lgan sayyoraga ko’chirilsa, sharning suvga cho’kkan qismining hajmi qanday o’zgaradi?

3. Grafikda 2 jism tezliklarining vaqt bo’yicha o’zgarish qonuni ko’rsatilgan. Agar ikki jism o’z harakatini bir nuqtadan va bir hil yo’nalishda boshlagan ekanligi ma’lum bo’lsa, 5 s da ular orasidagi masofa necha m ga teng bo’ladi?

4. Vodorod gazining harorati 223℃ haroratdagi molekulalarining o’rtacha kvadratik tezligini aniqlang.

5. Uchta ishchi bir jinsli to’sinni ko’tarib ketishmoqda. Bunda bir ishchi to’sinning bir uchidan, qolgan ikkisi to’sinning ikkinchi uchidan biror x masofada ko’tarib olishgan. To’sinning og’irligi barcha ishchilarga bir hil taqsimlangan ekanligi ma’lum. Agar to’sinning uzunligi 4 m bo’lsa, x ni (m) aniqlang.

6. Elektr maydon kuchlanganligi 400 kV/m bo’lgan bir jinsli vertikal maydonga kiritilgan +1,5nC nuqtaviy zaryad shu maydonda muallah turgan bo’lsa, uning massasini (g) aniqlang. ? = 10 ?/?²

7. Chizmada ko’rsatilgan elektr zanjirining A va B nuqtalari orasidagi umumiy qarshiligini toping.

8. Chizmada ko’rsatilgan jismlar tinch holatda bo’lsa tekislikda joylashgan jism va sirt orasidagi ishqalanish koeffisientining qanday maksimal qiymatida jismlarning vaziyati o’zgarnaydi? Yuqoridagi jismning massasi 3m, osilgan jismniki esa m.

9. Odam tanasi elektr tokiga nisbatan yaxshi o’tkazgich hisoblanadi. Javoblarda keltirilgan necha V kuchlanishli elektr tarmog’i inson organizmi uchun xavfli hisoblanadi?

10. k ∗ N_A ifodaning qiymati qanday nomlanadi? k − Bolsmann doimiysi, N_A − avagadro soni.

11. Massasi 88 g bo’lgan CO₂ ideal gazi normal sharoitda qanday hajmni (litr) egallaydi?

12. Induksiyasi 200 mT bo’lgan magnit maydon chiziqlariga tik joylashgan 35 sm uzunlikdagi o’tkazgichga maydon tomonidan tas’sir etuvchi kuch140 mN ga teng bo’lsa, o’tkazgichdan qanday
tok o’tmoqda?

13. Ikki nuqtaviy zaryaddan har bir zaryadning miqdorini √5 martadan orttirilsa va ular orasidagi masofani 4 marta kamaytirilsa o’zaro tortishish kuchi qanday o’zgaradi?

14. Bikrligi 400 N/m rezinali rogatkaning o’rtasiga tosh qo’yib uni 5 sm ga cho’zish uchun necha N kuch
sarflash lozim?

15. Ikki nuqtaviy zaryadning o’zaro ta’sir kuchi qanday ataladi?

16. Avagadro sonining birligi qaysi javobda to’g’ri ko’rsatilgan?

17. Krilovning mashxur masaliga ko’ra 3 jonzotning o’rtasida qolgan aravacha joyidan qo’zg’almaydi. Bu hodisani fizikaning qaysi qonuni orqali izohlash mumkin?

18. Bir jinsli magnit maydoniga perpendikulyar uchib kirgan proton va alfa zarraning kinetik energiyalari
teng bo’lsa, harakat trayektoriyalarining radiuslari (R_α/R_p) nisbati nimaga teng?

19. Deformatsiyalanmagan prujinani 5 sm ga cho’zish uchun A ish bajarildi, shu vaziyatdan yana 10 sm masofaga cho’zish uchun qanday ish bajariladi?

20. Elektr zanjirining umumiy sig’imini toping.

21. 110 W quvvatga ega elektr lampa 220 V kuchlanish tarmog’iga mo’ljallangan bo’lsa, lampaning qarshiligi necha Om?

22. Tomoni 1m va massasi 800√3 kg bo’lgan bir jinsli kub yerga bir uchiga tayantirilgan holda joylashtirildi, bunda katta dioganali yerga nisbatan perpendikulyar bo’lib qoldi. Bunda uning
potensial energiyasi necha kJ ga teng bo’ladi? ? = 10 ?/?². √3 ≈ 1.7; √2 ≈ 1.4

23. Jumlani to’ldiring : “Suyuqlik yoki gazlardagi atom va molekulalarning to’xtovsiz va tartibsiz harakati …… deb ataladi.”

24. O’tkazgich bo’ylab 0,8 A tok o’tmoqda. O’tkazgich orqali 10 minut ichida ? ∗ 10¹⁹ ta elektron oqib o’tdi. ? ni toping.

25. Jism yer sirtidan vertikal yuqoriga 60 m/s tezlik bilan otildi. Qanday balandlikda (m) uning potensial,
kinetik va to’liq mehanik energiyalari 3 : 7 : 10 kabi nisbatda bo’ladi?